Written on 8:10 π.μ. by Miss Twin Peaks
Όλοι κατά καιρούς έχουμε βιώσει το φαινόμενο "στην άκρη της γλώσσας" (γνωστό και ως tip-of-the-tongue), όταν ενώ γνωρίζουμε μια λέξη (κυρίως ένα όνομα ή ένα μέρος) δεν μπορούμε να το μεταφέρουμε σε λέξεις. Μας είναι εύκολο όμως να την αναγνωρίσουμε αν μας την παρουσιάσουν άλλοι.
Έχουν γίνει διάφορες υποθέσεις για να εξηγήσουν το φαινόμενο αυτό. Μια από αυτές είναι η ερμηνεία του Daniel L. Schacter. Σύμφωνα με αυτή, οι άνθρωποι έχουν τέτοιες εμπειρίες λόγω του 'blocking', το οποίο αποτελεί ένα από τα "αμαρτήματα" της μνήμης, όπως τα χαρακτηρίζει ο συγκεκριμένος επιστήμονας. Το φαινόμενο αυτό κατά τον Schacter συμβαίνει διότι το άτομο αναγνωρίζει έναν αριθμό λέξεων σαν λανθασμένες και αυτές "μπλοκάρουν" τη σωστή απάντηση. Οι λέξεις αυτές τις περισσότερες φορές έχουν είτε παρόμοιο σημασιολογικό είτε φωνολογικό περιεχόμενο. Το "blocking" έχει άμεση σχέση με την υποκειμενική αντίληψη της γνώσης μιας λέξης, αλλά την αδυναμία ανάκλησής της.
Μια άλλη ερμηνεία είναι η υπόθεση της ελλειπούς ενεργοποίησης (incomplete activation hypothesis). Κατά την άποψη αυτή οι λέξεις "blockers" που παρεμποδίζουν την ανάκληση της επιθυμητής λέξης δεν είναι η αιτία του φαινομένου, αλλά αποτέλεσμά του. Η αδυναμία ανάκλησης της επιθυμητής λέξεις σύμφωνα με την υπόθεση αυτή προκαλείται λόγω ελλειπούς ή αδύναμης ενεργοποίησης της λέξης. Οι λέξεις, οι οποίες στην ερμηνεία του Schacter παρεμποδίζουν την ανάκληση, σε αυτή την περίπτωση έχουν αντίθετο αποτέλεσμα και διευκολύνουν το άτομα να θυμηθεί την λέξη που επιθυμεί.
Τελευταία οι επιστήμονες προσπαθούν να προσεγγίσουν (και αυτό) το ζήτημα χρησιμοποιώντας νευροαπεικονιστικές μεθόδους. Από τις πρώτες έρευνες φαίνεται ότι σημαντικό ρόλο στο φαινόμενο αυτό έχει ο κογχομετωπιαίος φλοιός και ο μετωπιαίος λοβός.
Ξέρατε όμως ότι κάτι αντίστοιχο συμβαίνει στους "ομιλητές" της νοηματικής γλώσσας; Σε αυτή την περίπτωση μπορούμε να το ονομάσουμε φαινόμενο "στην άκρη των δαχτύλων" (tip-of-the-fingers)
Το φαινόμενο παρατηρήθηκε επίσημα στους ομιλητές της νοηματικής σε μια έρευνα του Thompson το 2005, κατά τη διάρκεια της οποίας ζητήθηκε από κωφάλαλα άτομα να πουν το όνομα χωρών, πόλεων και διάσημων προσώπων που τους παρουσίασαν. Αρκετοί συμμετέχοντες δεν κατάφεραν να θυμηθούν ολόκληρα τα ονόματα κάποιων στοιχείων εμφανίζοντας ένα φαινόμενο αντίστοιχο με το tip-of-the-tongue. Μπορούσαν δηλαδή να θυμηθούν από πόσα γράμματα αποτελείται η λέξη ή ένα μέρος των γραμμάτων που περιείχε, αλλά αδυνατούσαν να την ολοκληρώσουν.
Πληροφορίες
On the Tip of the Tongue: An Event-Related fMRI Study of Semantic Retrieval Failure and Cognitive Conflict
"Tip of the Fingers" Experiences by Deaf Signers
PsyBlog
Posted in
cognitive science,
linguistics,
psychology
|
Written on 1:13 μ.μ. by Miss Twin Peaks
Αυτό το ερώτημα προσπάθησαν να απαντήσουν οι David Luna (από το Baruch College), Torsten Ringberg και Laura A. Peracchio (από το University of Wisconsin-Milwaukee). Στην έρευνα που έκαναν σε ένα δείγμα γυναικών ισπανικής καταγωγής φάνηκε ότι τα άτομα που ανήκουν σε δύο κουλτούρες και μιλούν δύο γλώσσες έχουν την ικανότητα να αλλάζουν προσωπικότητες ανάλογα με τη γλώσσα που μιλούν και την ταυτότητα που υιοθετούν. Το φαινόμενο αυτό ήταν πιο έντονα στις γυναίκες που είχαν ενεργό συμμετοχή και σε δύο διαφορετικές κουλτούρες (Λατινική και Αγγλόφωνη). Οι συγκεκριμένες γυναίκες μπορούσαν να αλλάζουν την προσωπικότητά τους πολύ πιο εύκολα και γρήγορα από τα άτομα που απλά γνώριζαν δύο γλώσσες. Οι Ισπανίδες που συμμετείχαν στην έρευνα είχαν θετικότερη εκτίμηση του "Λατινόφωνου" εαυτού τους, καθώς θεωρούσαν ότι όταν μιλούσαν ισπανικά είχαν μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και σιγουριά από όταν χρησιμοποιούσαν την Αγγλική γλώσσα.
Στην ίδια έρευνα μελετήθηκαν οι στάσεις των γυναικών απέναντι σε γυναίκες που εμφανίστηκαν σε κάποιες διαφημίσεις. Με την ίδια λογική που ακολούθησαν στην κρίση του εαυτού τους κινήθηκαν και σε αυτές τις περιπτώσεις. Ενώ τους παρουστιάστηκαν οι ίδιες διαφημίσεις μια στα αγγλικά και μια στα ισπανικά, οι στάσεις τους ήταν εμφανώς πιο θετικές για τις γυναίκες που μιλούσαν ισπανικά. Στο πλαίσιο αυτό οι γυναίκες των διαφημίσεων εκλαμβάνονταν ως πιο κοινωνικές και εξωστρεφής. Αντίθετα οι γυναίκες που μιλούσαν αγγλικά χαρακτηρίζονταν μπερδεμένες και απόμακρες.
Τα αποτέλεσματα της έρευνας είναι πολύ ενδιαφέροντα και θα μπορούσαν να εξηγήσουν τη συμπεριφορά των δίγλωσσων ατόμων σε ζητήματα μεγάλης σημασίας όπως τις πολιτικές αποφάσεις αλλά και την καταναλωτική συμπεριφορά.
Αρχική έρευνα: Luna et al. One Individual, Two Identities: Frame Switching among Biculturals. Journal of Consumer Research, 2008; 0 (0): 080326093942316 DOI: 10.1086/586914
Πηγές:
sciencedaily
econpapers
cat.inist
Bilingualism: Language and Cognition (Cambridge publications)
Posted in
γλώσσα,
ψυχολογία,
bilingualism,
linguistics,
perceptions,
psychology
|
Written on 11:34 π.μ. by Miss Twin Peaks
Πώς γίνεται οι σκύλοι στην Ελλάδα κάνουν "γαβ γαβ" ενώ στην Ιταλία "bau bau"; Μιλούν τα ζώα ξένες γλώσσες;
Αν πάτε στο εξωτερικό θα διαπιστώσετε ότι η γλώσσα των ζώων είναι παντού ίδια. Το πρόβλημα της ερμηνείας των ήχων που κάνουν οι υπόλοιποι ζωντανοί οργανισμοί αφορά αποκλειστικά εμάς. Οι άνθρωποι αντιλαμβανόμαστε τους ήχους ανάλογα με τη γλώσσα που μιλάμε. Το γεγονός αυτό είναι και μια από τις μεγαλύτερες δυσκολίες που πρέπει να αντιμετωπίσει όποιος προσπαθεί να μάθει μια ξένη γλώσσα. Η δυσκολία στην εκφορά (και προφορά) και στην κατανόηση του προφορικού λόγου οφείλεται σε αυτό. Οι ήχοι αυτοί είναι τα λεγόμενα φωνήματα. Τα φωνήματα είναι οι διακριτοί ήχοι που χρησιμοποιούνται σε μια γλώσσα - προσέξτε ότι δεν αντιστοιχούν απαραίτητα στα γράμματα της γλώσσας. Στην ελληνική γλώσσα υπάρχουν 33 φωνήματα, ενώ στην αγγλική 40.
Οι άνθρωποι έχει διαπιστωθεί ότι έχουν την ικανότητα να αναγνωρίζουν όλα τα πιθανά φωνήματα τα πρώτα χρόνια της ζωής τους, αλλά όταν αρχίζουν να μιλούν χάνουν την ικανότητα αυτή και πλέον αναγνωρίζουν μόνο τα φωνήματα της μητρικής τους γλώσσας. Τα φωνήματα αποτελούν τη βάση για το σχηματισμό των μορφημάτων και εν τέλει των λέξεων. Μερικά παραδείγματα ήχων ζώων που διαφοροποιούνται ανάλογα με τη χώρα καταγωγής των αφεντικών τους είναι τα εξής:
Γάτες: Για τους έλληνες οι γάτες κάνουν: νιάου. Οι Άγγλοι και η πλειοψηφία των Ευρωπαίων ακούν "meow". Οι Ιταλοί και οι Κινέζοι διαφοροποιούνται και ερμηνέυουν το νιαούρισμα της γάτας ως "miao". Οι Γάλλοι ακούν "miaule".
Σκυλιά: Οι Έλληνες ακούνε γαβ γαβ! Για τους αγγλόφωνους τα πράγματα είναι διαφορετικά και όχι σταθερά: "arf," "woof," "bow wow," "ruff". Η πλειοψηφία συμφωνεί με το woof που πλησιάζει και τον ήχο που ακούν οι Ολλανδοί ("woef"), οι Γάλλοι ("vaf vaf" και "ouah ouah"), οι Σουηδοί ("vov vov") Ισλανδοί και οι Νορβηγοί ("voff"). Οι Γερμανοί ακούνε "wau wau", οι Ιταλοί "bau bau", οι Πολωνοί "hau hau", οι Βραζιλιάνοι "hau hau". Ασύλληπτα φαίνονται στα δικά μας "αυτιά" το Αλβανικό "ham ham", το Αραβικό "haw haw" και το Κινέζικο "wang wang"!!
Links: gbarto.com, italian animal sounds, wiki entry1, wiki entry 2
Posted in
animals,
cognitive science,
linguistics,
pets,
psychology
|
Όλοι κατά καιρούς έχουμε βιώσει το φαινόμενο "στην άκρη της γλώσσας" (γνωστό και ως tip-of-the-tongue), όταν ενώ γνωρίζουμε μια λέξη (κυρίως ένα όνομα ή ένα μέρος) δεν μπορούμε να το μεταφέρουμε σε λέξεις. Μας είναι εύκολο όμως να την αναγνωρίσουμε αν μας την παρουσιάσουν άλλοι.
Αναρτήσεις
